Bộ Y tế: Tăng cường hoạt động truyền thông giảm muối, đo kiểm tra huyết áp cho người dân

03/08/2020 07:26 AM


Tăng huyết áp là nguy cơ hàng đầu gây ra biến cố và tử vong do các bệnh tim mạch. Việt Nam hiện có khoảng 12 triệu người bị tăng huyết áp, điều đó có nghĩa là cứ 05 người trưởng thành thì có 01 người bị tăng huyết áp. Tuy nhiên, theo khuyến cáo của Bộ Y tế, trong 12 triệu người mắc tăng huyết áp ở cộng đồng có tới gần 60% chưa được phát hiện và trên 80% chưa được quản lý điều trị theo quy định.

 

 

Hơn 07 triệu người Việt Nam bị tăng huyết áp chưa được phát hiện

Theo số liệu của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), tăng huyết áp ngày càng phổ biến, gây tử vong mỗi năm 7,1 triệu người, tương đương 13% tổng số người tử vong trên thế giới và chiếm 4,5% bệnh tật chung toàn cầu. Tỷ lệ tăng huyết áp được dự báo sẽ tăng lên 29,2% (1,5 tỷ người bệnh) vào năm 2025. Bệnh có thể biểu hiện bằng triệu chứng như đau đầu, đỏ bừng hay nóng bừng mặt, tức nặng ngực... và hậu quả tăng huyết áp lâu ngày không kiểm soát, không sử dụng thuốc hạ huyết áp sẽ làm tổn thương các mạch máu, gây nhiều biến chứng lên các cơ quan đích như tim, não, thận, mắt..., thúc đẩy xơ vữa động mạch phát triển.

Đối với người bình thường, huyết áp vào ban ngày thường cao hơn ban đêm. Huyết áp có xu hướng hạ huyết áp xuống thấp nhất vào khoảng từ 01-03 giờ sáng, thời gian con người ngủ say nhất và huyết áp cao nhất vào khoảng 08–10 giờ sáng. Đa phần người mắc bệnh huyết áp cao đều không có nguyên nhân rõ ràng, loại này thường do di truyền và phổ biến ở nam giới. Đây còn được gọi là cao huyết áp tự phát với số lượng chiếm 90-95%. Các trường hợp huyết áp cao tìm được nguyên nhân được gọi là cao huyết áp thứ phát thường chiếm 05-10% bệnh nhân huyết áp cao.

Tăng huyết áp là nguyên nhân chủ yếu gây tai biến mạch máu não, nhồi máu cơ tim, suy tim, suy thận làm cho hàng trăm ngàn người bị liệt, tàn phế hoặc mất sức lao động mỗi năm - Các bệnh này đang là nguyên nhân tử vong số 01 tại Việt Nam, chiếm tới 31% tổng số ca tử vong toàn quốc. Số liệu trên thế giới cũng cho thấy, đa số những người tử vong do bệnh dịch Covid-19 đều có bệnh nền như tăng huyết áp, bệnh tim mạch hoặc các bệnh mạn tính khác.

Bên cạnh các phương pháp điều trị, để hạ huyết áp không dùng thuốc, người bệnh và người nghi có bệnh cần thay đổi lối sống, cụ thể là giảm muối, thiết kế chế độ ăn hợp lý, duy trì cân nặng lý tưởng, hạn chế các chất kích thích (rượu, bia, cafe...), tăng cường hoạt động thể lực, bỏ thuốc lá; vận động, tập thể dục đều đặn, vừa sức; giảm cân nếu đang bị thừa cân, béo phì, duy trì cân nặng lý tưởng phù hợp với chiều cao; ngừng hoặc hạn chế tối đa uống rượu, bỏ hút thuốc; tránh nhiễm lạnh đột ngột; kiểm soát tốt các bệnh liên quan; thường xuyên kiểm tra huyết áp tại nhà theo hướng dẫn của y, bác sĩ...

Kêu gọi người dân giảm muối và đo kiểm tra huyết áp

Việt Nam hiện có khoảng 12 triệu người bị tăng huyết áp, cứ 05 người trưởng thành thì có 01 người mắc. Tuy nhiên, trong 12 triệu người bị tăng huyết áp ởcộng đồng thì có tới gần 60% chưa được phát hiện và trên 80% chưa được quản lý điều trị theo quy định. Vì vậy, hằng năm, Bộ Y tế đều có hướng dẫn việc hưởng ứng Ngày Thế giới Phòng, chống tăng huyết áp; tổ chức chương trình toàn dân đo huyết áp; đẩy mạnh các hoạt động truyền thông nhằm dự phòng, phát hiện sớm tăng huyết áp và phòng, chống các bệnh tim mạch. Ngày 23/07/2020, Bộ Y tế có Công văn số 3918/BYT-DP đề nghị UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chỉ đạo Sở Y tế chủ trì phối hợp với địa phương, các đơn vị liên quan tổ chức đẩy mạnh hoạt động truyền thông nhằm  nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi của cộng đồng để dự phòng tăng huyết áp và các bệnh tim mạch; tập trung vào chủ đề phòng, chống tác hại của thuốc lá, rượu bia; bảo đảm dinh dưỡng hợp lý và tăng cường hoạt động thể lực.

Trong thời gian thích hợp, các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tổ chức triển khai Chương trình Truyền thông giảm muối trong khẩu phần ăn để phòng, chống tăng huyết áp, bệnh tim mạch và các bệnh tật khác trên phương tiện thông tin đại chúng, loa truyền thanh xã, phường và tại cộng đồng; lồng ghép truyền thông giảm muối trong các cuộc họp của cộng đồng và trong trường học; tư vấn các biện pháp giảm ăn muối cho người bệnh đang được quản lý điều trị tăng huyết áp, đái tháo đường tại các cơ sở y tế.

Đồng thời, hướng dẫn, tuyên truyền, vận động người dân thường xuyên đo kiểm tra huyết áp để phát hiện sớm tăng huyết áp, đặc biệt ở người hơn 40 tuổi; khuyến cáo tới mọi người dân đo huyết áp thường xuyên là biện pháp đơn giản nhất, quan trọng nhất để phát hiện sớm bệnh tăng huyết áp; các cơ sở y tế liên quan, đặc biệt là trạm y tế, thực hiện kiểm tra huyết áp cho mọi người dân từ 18 tuổi trở lên trên địa bàn, lồng ghép việc kiểm tra huyết áp trong khám sức khỏe định kỳ và các hoạt động khám sàng lọc tại cộng đồng, khuyến khích các cơ sở y tế tư nhân tham gia đo huyết áp miễn phí cho người dân; chủ động phát hiện sớm, dự phòng cho người nguy cơ cao, quản lý điều trị cho người mắc tăng huyết áp và bệnh tim mạch, tư vấn, hướng dẫn để người bệnh biết tuân thủ điều trị và chăm sóc tại nhà.

BS.Phan Kim

BS.Phan Kim