Đảm bảo sử dụng quỹ BHYT tiết kiệm, minh bạch và đúng mục đích

21/11/2025 01:19 PM


Ngày 20/11, BHXH Việt Nam tổ chức Hội nghị trực tuyến về kiểm soát chi phí khám chữa bệnh BHYT và thực hiện dự toán năm 2025, đồng thời xác định các nhiệm vụ trọng tâm của 2 tháng cuối năm. Hội nghị được tổ chức nhằm rà soát tình hình chi KCB BHYT, bảo đảm quản lý quỹ chặt chẽ, minh bạch và kịp thời đưa ra các giải pháp để duy trì quyền lợi người tham gia BHYT.

Tại điểm cầu Trung ương, Hội nghị được chủ trì bởi Giám đốc BHXH Việt Nam Lê Hùng Sơn cùng Phó Giám đốc Nguyễn Đức Hòa, với sự tham gia của đại diện các Ban nghiệp vụ. Đồng thời, tại 34 điểm cầu BHXH các tỉnh, thành phố, lãnh đạo BHXH tỉnh cùng Phó Giám đốc phụ trách giám định BHYT và các phòng nghiệp vụ liên quan cũng tham dự đầy đủ.

Nâng cao vai trò người đứng đầu trong kiểm soát chi phí KCB BHYT

Phát biểu tại Hội nghị, Giám đốc BHXH Việt Nam Lê Hùng Sơn nhấn mạnh, chi phí KCB bằng BHYT trong 10 tháng đầu năm 2025 vẫn đang tăng cao. Trước tình hình này, Giám đốc BHXH các tỉnh cần phát huy vai trò người đứng đầu trong quản lý và kiểm soát chi phí KCB BHYT. Đồng thời, phải chủ động bám sát thực tế, phân tích nguyên nhân tăng chi tại từng cơ sở KCB để kịp thời đưa ra giải pháp hiệu quả.

Giám đốc Lê Hùng Sơn và Phó Giám đốc Nguyễn Đức Hòa chủ trì Hội nghị tại điểm cầu Trung ương.

Giám đốc Lê Hùng Sơn đề nghị Trung tâm Kiểm soát thanh toán BHXH và BHYT điện tử báo cáo chi tiết về tình hình gia tăng chi phí KCB BHYT, kết quả giám định tại các tỉnh, cùng tiến độ sử dụng dự toán chi KCB BHYT năm 2025. Trong báo cáo, cần nêu rõ các chỉ số tăng cao nhằm cảnh báo và hỗ trợ địa phương kiểm soát tốt chi phí, bảo đảm quyền lợi người tham gia BHYT.

Trên cơ sở các báo cáo này, Hội nghị đánh giá việc triển khai các chỉ đạo của BHXH Việt Nam và kết luận của Lãnh đạo Ngành, đặc biệt liên quan đến phân cấp ký hợp đồng KCB BHYT và tổ chức thực hiện tại các tỉnh. Mục tiêu là đảm bảo công tác quản lý, giám sát chi phí KCB BHYT được thực hiện nghiêm túc, hiệu quả, bảo vệ quỹ BHYT và quyền lợi người tham gia.

Để thực hiện hiệu quả, Giám đốc Lê Hùng Sơn yêu cầu BHXH các tỉnh nghiên cứu kỹ các nội dung được nêu tại Hội nghị. Các cơ sở KCB có chi phí gia tăng chưa kiểm soát được cần được báo cáo bổ sung. Báo cáo phải nêu rõ nhận diện tồn tại, phân tích nguyên nhân, đánh giá giải pháp đã triển khai và đề xuất hướng xử lý cụ thể, nhằm tạo cơ sở quản lý chi phí hiệu quả.

Tất cả các nội dung cần được trình bày thống nhất, minh bạch và làm rõ bức tranh tổng thể về kiểm soát chi phí KCB BHYT. Việc này giúp kết nối chặt chẽ giữa Trung ương và địa phương, tạo cơ sở quản lý đồng bộ. Đặc biệt, các địa phương phải thẳng thắn nhìn nhận tồn tại, tiếp thu cảnh báo từ BHXH Việt Nam và học hỏi các cách làm hiệu quả từ các tỉnh khác.

“Các giải pháp cần triển khai đồng bộ, từ đánh giá tồn tại, bổ sung báo cáo, đến áp dụng các biện pháp kiểm soát chi phí KCB BHYT tại cơ sở. Việc này nhằm bảo đảm quỹ BHYT được sử dụng tiết kiệm, hiệu quả, đúng quy định. Đồng thời, các địa phương phải tăng cường phối hợp với Trung ương, giám sát sát sao và đảm bảo quyền lợi người tham gia được bảo vệ toàn diện”, Giám đốc Lê Hùng Sơn nêu rõ.

Vượt thách thức, tăng cường kiểm soát chi phí KCB BHYT

Tại Hội nghị, đại diện Ban Thực hiện chính sách BHYT đã báo cáo kết quả triển khai chính sách trong 10 tháng đầu năm 2025 và đề ra nhiệm vụ trọng tâm cho hai tháng cuối năm. Trong đó, Ban nhấn mạnh việc bảo đảm phạm vi và quyền lợi của người tham gia BHYT, cũng như công tác ký kết và phân bổ hợp đồng KCB BHYT tại các địa phương, đồng thời hướng dẫn BHXH các tỉnh triển khai đầy đủ các quy định hiện hành.

Lãnh đạo Ban Thực hiện chính sách BHYT báo cáo tại Hội nghị

Ban Thực hiện chính sách BHYT cũng phổ biến chi tiết các hướng dẫn về lựa chọn cơ sở KCB, giám định chi phí, quyết toán và quản lý hợp đồng. Các nội dung quan trọng được nhấn mạnh gồm việc xác định chi phí gia tăng, phân tích nguyên nhân, đánh giá hiệu quả hợp tác giữa cơ quan BHXH và từng cơ sở KCB, nhằm giúp các tỉnh triển khai công tác quản lý chi phí một cách bài bản và minh bạch.

Báo cáo cũng chỉ ra một số tồn tại mà BHXH các tỉnh cần tập trung khắc phục. Cụ thể, việc lựa chọn cơ sở KCB chưa đảm bảo đầy đủ tiêu chí; biên bản làm việc chưa phân tích chi phí tăng; một số ý kiến tại cơ sở mang tính hình thức; và các giải pháp kiểm soát chi phí chưa triển khai đồng bộ. Những hạn chế này cần được nhận diện để đưa ra hướng xử lý kịp thời.

Trên cơ sở đó, Ban yêu cầu BHXH các tỉnh rà soát, phân tích nguyên nhân chi phí KCB gia tăng và xác định các giải pháp điều chỉnh phù hợp. Song song với đó, các địa phương cần tăng cường giám sát, báo cáo định kỳ và nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu trong quản lý, ký kết và triển khai các hợp đồng KCB BHYT, nhằm bảo đảm quỹ được sử dụng hiệu quả và quyền lợi người tham gia được bảo vệ.

Về công tác giám định BHYT, ông Nguyễn Tất Thao - Giám đốc Trung tâm Kiểm soát thanh toán BHXH, BHYT điện tử cho biết, số lượt KCB BHYT trên cả nước có xu hướng tăng mạnh. Tính đến ngày 10/11/2025, cả nước ghi nhận trên 162 triệu lượt khám chữa bệnh, tăng 6,8% so với cùng kỳ năm 2024. Một số địa phương chi phí tăng cao hơn bình quân, gồm Hà Nội tăng 16,7%, TP.Hồ Chí Minh 13,6%, Thanh Hóa 20,4%, Đồng Nai 25,2% và Nghệ An 18,7%.

Số liệu cũng cho thấy, tại các cơ sở y tế ở một số thành phố lớn, chi phí KCB tăng ở nhiều hạng mục, như tiền giường, xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh, phẫu thuật, thủ thuật và y học cổ truyền. Bên cạnh đó, vẫn còn một số cơ sở chưa liên thông dữ liệu hoặc gửi dữ liệu chậm, ảnh hưởng đến việc theo dõi, giám sát và quản lý chi phí hiệu quả.

Trung tâm Kiểm soát thanh toán BHXH, BHYT điện tử đã phân tích số liệu theo từng nhóm chi phí, đánh giá các cơ sở KCB theo cấp chuyên môn kỹ thuật và so sánh bình quân ngày điều trị nội trú. Đồng thời, báo cáo chỉ ra các cơ sở và địa phương có chỉ số vượt mức bình quân toàn quốc, giúp BHXH các tỉnh nắm rõ thực trạng và triển khai biện pháp kiểm soát chi phí kịp thời.

Dựa trên những số liệu này, các đại biểu tập trung thảo luận về khó khăn, vướng mắc trong 10 tháng đầu năm và dự báo thách thức trong hai tháng cuối năm. Đồng thời, đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả triển khai chính sách, đặc biệt trong công tác giám định, nhằm bảo đảm tối đa quyền lợi khám chữa bệnh của người tham gia BHYT, hạn chế lạm dụng và trục lợi quỹ.

Các ý kiến tập trung vào việc hướng dẫn cơ sở KCB xây dựng quy định, tiêu chuẩn điều trị phù hợp chuyên môn, quản lý số lượng giường, sử dụng thuốc và thiết bị y tế hiệu quả. Đồng thời, các cơ sở cần thực hiện nghiêm chỉ đạo của Bộ Tài chính và Bộ Y tế về phòng chống hành vi lạm dụng, trục lợi quỹ BHYT, góp phần nâng cao chất lượng quản lý, giảm chi phí bất hợp lý và bảo vệ quyền lợi người tham gia.

Một số BHXH tỉnh cũng khẳng định, mặc dù chi phí KCB tăng, các địa phương cơ bản vẫn cân đối được quỹ BHYT nhờ kiểm soát thanh toán và quản lý chi phí chặt chẽ. Các biện pháp gồm rà soát, ký lại hợp đồng KCB BHYT, tăng cường kiểm tra, giám định tại các bệnh viện, hạn chế kéo dài ngày điều trị hoặc điều trị nội trú đối với bệnh nhân thông thường, góp phần sử dụng quỹ BHYT hiệu quả, đúng quy định.

Đảm bảo sử dụng quỹ BHYT hiệu quả dịp cuối năm

Phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị, Giám đốc BHXH Việt Nam Lê Hùng Sơn ghi nhận nỗ lực của một số địa phương trong công tác quản lý chi phí khám chữa bệnh BHYT. Các địa phương này đã chủ động kiểm soát thanh toán, giám sát chi phí tại cơ sở y tế, thực hiện đúng quy định về hợp đồng KCB BHYT, góp phần bảo đảm sử dụng quỹ hiệu quả và quyền lợi người tham gia được duy trì.

Giám đốc Lê Hùng Sơn phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị

Tuy nhiên, Giám đốc Lê Hùng Sơn cũng lưu ý một số địa phương vẫn còn tồn tại hạn chế trong việc quản lý chi phí. Cụ thể, việc phân tích nguyên nhân chi phí gia tăng chưa kỹ, báo cáo chưa đầy đủ hoặc mang tính hình thức, chưa đánh giá hiệu quả các giải pháp đã triển khai. Một số cơ sở KCB còn chưa kiểm soát tốt tình trạng lạm dụng dịch vụ hoặc kéo dài ngày điều trị nội trú.

Trước thực trạng trên, Giám đốc Nam Lê Hùng Sơn yêu cầu BHXH các địa phương cần nâng cao vai trò và trách nhiệm của người đứng đầu trong quản lý, kiểm soát chi phí khám chữa bệnh BHYT. Các lãnh đạo phải chủ động nắm chắc diễn biến tại từng cơ sở y tế, phân tích nguyên nhân gia tăng chi phí và triển khai kịp thời các giải pháp, đảm bảo quyền lợi người tham gia BHYT được bảo vệ đầy đủ.

Bên cạnh đó, các địa phương cần thống kê và phân tích chi tiết tình hình tại các cơ sở KCB, nhận diện tồn tại, đánh giá hiệu quả các giải pháp đã triển khai và đề xuất hướng xử lý cụ thể. Báo cáo phải đầy đủ, định lượng và minh bạch, đồng thời gửi phản hồi khi quyết toán năm 2025, giúp cơ quan quản lý theo dõi sát sao, làm cơ sở triển khai giải pháp hiệu quả, tránh bỏ sót hoặc đánh giá sai lệch.

Trong công tác phân cấp và quản lý hợp đồng KCB BHYT, BHXH các tỉnh, thành phố phải đánh giá chính xác các cơ sở đủ điều kiện, tránh tình trạng báo cáo mang tính hình thức hoặc trùng lặp. Đồng thời, cần giám sát chặt chẽ, đảm bảo rõ người, rõ việc, rõ kết quả và thời hạn báo cáo cụ thể, tăng cường kiểm tra tại các cơ sở y tế, đặc biệt phòng khám tư nhân, nhằm hạn chế lạm dụng dịch vụ hoặc kéo dài ngày điều trị không cần thiết.

Ngoài ra, BHXH các địa phương cũng được yêu cầu chủ động nghiên cứu, tiếp thu cảnh báo và chia sẻ kinh nghiệm từ các địa phương khác, triển khai các giải pháp sáng tạo, đồng bộ. Mục tiêu là nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện chính sách BHYT trong các tháng cuối năm 2025, đảm bảo quản lý quỹ BHYT tiết kiệm, hiệu quả và đúng quy định, đồng thời bảo vệ tối đa quyền lợi của người tham gia trong toàn hệ thống.

Theo Tạp chí Kinh tế Tài chính